ทำไมเด็กทารกควรนอนหงาย และวิธีฝึกลูกน้อยให้นอนหงาย
![ทำไมเด็กทารกควรนอนหงาย และวิธีฝึกลูกน้อยให้นอนหงาย](https://mali.me/wp-content/uploads/fly-images/239478/IMG_8016-1000x566-c.png)
ท่านอนของลูก นั้นเป็นเรื่องสำคัญ คุณแม่ควรให้ลูกน้อยนอนหงายเสมอ ไม่ควรให้นอนตะแคงหรือนอนคว่ำ พ่อแม่ควรฝึกลูกให้นอนหงายเพื่อเป็นการปลอดภัยไว้ก่อน
ข้อดีของการนอนหงาย
ท่านอนหงายถือเป็นท่าที่ปลอดภัยที่สุดสำหรับลูกน้อย เนื่องจากท่านี้ช่วยลดความเสี่ยงที่จะเป็นโรคไหลตายในทารก หรือ Sudden Infant Death Syndrome (SIDS) ซึ่งเป็นโรคที่อันตรายถึงชีวิต โรคนี้ยังหาสาเหตุไม่ได้และมักเกิดขึ้นในช่วงขวบปีแรกของชีวิต การเสียชีวิตจากโรคไหลตายมักเกิดขณะนอนหลับ จึงเป็นที่มาของชื่อเรียกอีกชื่อหนึ่งว่าเป็นโรค “เสียชีวิตในเปลเด็ก” ในประเทศที่พัฒนาแล้วหลายประเทศ โรคไหลตายนับเป็นสาเหตุอันดับต้น ๆ ในการเสียชีวิตของทารกมากกว่าสาเหตุอื่น ๆ
นอกจากจะช่วยลดความเสี่ยงโรคไหลตายแล้ว การนอนหงายยังมีประโยชน์อื่น ๆ อีกด้วย งานวิจัยชิ้นหนึ่งพบว่าเด็กทารกที่นอนหงายมีความเสี่ยงน้อยลงที่จะเป็นโรคติดเชื้อในหู จมูกตัน หรือเป็นไข้
สาเหตุที่การนอนคว่ำเพิ่มความเสี่ยงต่อโรคไหลตาย: สาเหตุโดยตรงที่เชื่อมโยงการนอนคว่ำกับโรคไหลตายนั้นยังไม่เป็นที่รู้กันแน่ชัด แต่งานวิจัยแสดงให้เห็นว่าการนอนคว่ำจะเพิ่มความเสี่ยงต่อโรคได้ โดยคาดคะเนว่ามีสาเหตุดังต่อไปนี้
- การนอนคว่ำเพิ่มความเสี่ยงที่เด็กจะหายใจเอาลมหายใจเดิมของตนเองเข้าไป ซึ่งอาจทำให้ก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ในร่างกายค่อย ๆ เพิ่มขึ้น และปริมาณออกซิเจนลดลง
- การนอนคว่ำจะรบกวนกระบวนการกระจายความร้อนในร่างกาย ซึ่งอาจทำให้อุณหภูมิร่างกายสูงเกินไป
- มีโอกาสที่จะมีสิ่งกีดขวางทางเดินหายใจได้
นอกจากนี้ ยังมีงานวิจัยที่เปรียบเทียบเด็กที่นอนหงายและเด็กที่นอนคว่ำ พบว่าเด็กที่นอนคว่ำมักมีอาการดังนี้
- ตอบสนองต่อเสียงต่าง ๆ ได้ช้ากว่า
- มีอาการความดันเลือดและอัตราการเต้นของหัวใจลดลงอย่างรวดเร็ว
- มีการเคลื่อนไหวน้อยกว่า มีการตอบสนองต่อสิ่งเร้าหลากหลายมากกว่า และมีช่วงหลับลึกที่ยาวนานกว่า
วิธีฝึกลูกน้อยให้นอนหงาย
วิธีที่ดีที่สุดในการฝึกลูกให้นอนหงายคือเริ่มฝึกตั้งแต่ครั้งแรกที่ให้เขานอน และคอยจับท่าทางให้เขานอนหงายเวลาที่เขานอนหลับ ไม่ว่าจะตอนกลางวันหรือกลางคืน ถือเป็นเรื่องสำคัญมากที่จะทำให้เป็นนิสัย
พ่อแม่บางคนอาจเป็นห่วงว่าลูกน้อยอาจสำลักอาเจียนของตัวเองได้ในท่านี้ แต่ไม่มีงานวิจัยชิ้นไหนแสดงว่าความคิดนี้เป็นจริง
ข้อควรระวังทั่วไปเมื่อลูกนอนหลับ
ถึงแม้ว่าคุณแม่จะให้ลูกหลับในท่านอนหงายอยู่เสมอ อีกเรื่องที่สำคัญคือต้องหลีกเลี่ยงการให้ลูกนอนบนพื้นผิวที่อ่อนนุ่มเกินไป เช่นหมอน ผ้าห่ม หนังแกะ หรือบีนแบ็ก เนื่องจากของเหล่านี้อาจปิดกั้นทางเดินหายใจเมื่อลูกเอาหน้าแนบขณะหลับได้ ฟูกเตียงเด็กที่แน่นหนาและห่อด้วยผ้าปูจึงเป็นที่นอนที่ปลอดภัยที่สุด
เมื่อไรที่สามารถนอนคว่ำได้?
ถึงแม้การนอนหงายจะเป็นเรื่องสำคัญ แต่เมื่อลูกตื่นแล้วคุณแม่ก็สามารถให้เขาเล่นในท่านอนคว่ำได้ โดยต้องมีผู้ใหญ่ดูแล เรียกอีกอย่างหนึ่งว่าเป็นช่วงเวลานอนคว่ำ (tummy time) ซึ่งจะช่วยให้ลูกน้อยพัฒนากล้ามเนื้อส่วนไหล่และคอ ช่วยในการควบคุมการเคลื่อนไหวของหัว และช่วยให้เขาสามารถชันคอได้ นอกจากนี้ ยังช่วยป้องกันไม่ให้เกิดจุดแบนราบบริเวณด้านหลังศีรษะของลูกอีกด้วย
รับรองโดย:
ดร. ประภาศรี นันท์นฤมิต (นักจิตวิทยาพัฒนาการ) (31 มีนาคม 2021)